تبلیغات
مطالب اینترنتی - اسناد نهج البلاغه‌

اسناد نهج البلاغه‌

نویسنده :نویسنده
تاریخ:شنبه 9 دی 1396-03:59 ق.ظ



شك نیست كه خطبه‌ها و نامه‌ها و كلمات قصار نهج البلاغه به صورت روایات مرسل (طبق جمع‌آورى مرحوم «سیّد رضى») آمده است. یعنى اسنادى كه به طور متّصل به معصومین برسد براى آنها ذكر نشده و گاه همین سبب شده كه بعضى در آنها وسوسه كنند، مخصوصا آنها كه تصوّر مى‌كرده‌اند وجود نهج البلاغه به خاطر محتواى بسیار بلند آن ممكن است سندى بر حقّانیّت مذهب شیعه و فضیلت و برترى على (علیه السلام) بر تمام صحابه گردد، این را بهانه و دستاویزى براى منزوى ساختن این كتاب بزرگ در افكار عمومى مسلمانان قرار دادند.

 اسناد نهج البلاغه‌

گر چه این وسوسه‌ها خوشبختانه تأثیرى در افكار اندیشمندان اسلامى نگذاشته و علماى هر دو گروه زبان به توصیف و ستایش آن گشوده و به شرح دقایق و اسرار آن پرداخته‌اند كه نمونه‌هایى از آن را در گذشته دیدیم، ولى لازم است براى رفع این وسوسه‌ها شرحى در زمینه اسناد نهج البلاغه داده شود تا این گرد و غبار جزیى نیز از چهره نورانى آن زدوده گردد.
در این جا ذكر دو نكته لازم است:
1- غالب خطبه‌ها و نامه‌ها و كلمات قصار نهج البلاغه، بلكه اكثریّت قریب به اتفاق آن، مطالبى است مستدل و یا در خور استدلالهاى منطقى و در واقع از قبیل «قضایا قیاساتها معها، مسائلى كه دلیلش در خودش نهفته است».
بنا بر این نیازى به سلسله اسناد به عنوان مباحث تعبّدى ندارد زیرا بخش‌عظیمى از آن در باره معارف اعتقادى، مبدأ و معاد، صفات خداوند، دلایل عظمت قرآن و پیامبر اسلام (صلی الله و علیه وآله) و مانند آن است.
بخش دیگرى در باره مواعظ و نصایح و درسهاى عبرت در زندگى امّتهاى پیشین و آیین كشوردارى و زندگى اجتماعى و آداب جهاد و امثال آن است كه عموما مطالبى منطقى و مستدل یا قابل استدلال است.
همان گونه كه نوشته‌هاى فلاسفه بزرگ و علماى علوم مختلف و حتى اشعار نغز شعراى نامى و مانند آن بدون نیاز به سلسله سند مقبول است، در باره محتواى نهج البلاغه نیز به همین دلیل و به طریق اولى مشكلى نداریم، در واقع دلایل آنها با خود آنهاست و به قول معروف «قضایا قیاساتها معها»! تنها بخش كوچكى از نهج البلاغه است كه از احكام فرعیّه تعبّدیّه سخن مى‌گوید. اگر مسأله سند مطرح باشد تنها در این قسمت است كه قطعا یك عشر نهج البلاغه را نیز تشكیل نمى‌دهد بنا بر این سر و صداهاى مربوط به اسناد نهج البلاغه بسیار كم رنگ و كم اثر است.

غالب خطبه‌ها و نامه‌ها و كلمات قصار نهج البلاغه، بلكه اكثریّت قریب به اتفاق آن، مطالبى است مستدل و یا در خور استدلالهاى منطقى و در واقع از قبیل «قضایا قیاساتها معها، مسائلى كه دلیلش در خودش نهفته است».

2- نكته دیگر این كه اگر معیارهاى حجیّت سند را براى نهج البلاغه بخواهیم، از این نظر نیز مشكلى در كار نیست، زیرا براى پذیرش حدیث و روایت- آن گونه كه در علم اصول تحقیق شده- معیار اصلى وثوق و اعتماد و اطمینان به روایت است كه از طرق مختلف ممكن است به وجود آید، گاه سلسله سند با راویان مورد اعتماد، سبب وثوق به روایت مى‌شود و گاه كثرت و تعدّد روایت- آن هم در كتب معتبر و مشهور- چنین اعتمادى را حاصل مى‌كند و گاه محتوا آن قدر بلند و عمیق و والاست كه گواهى مى‌دهد تنها از فكر پیامبر (صلی الله و علیه وآله) یا امام معصومى تراوش كرده است و همین سبب اعتماد ما به چنین روایتى مى‌شود.
نظیر این مسأله را در باره صحیفه سجّادیه (علاوه بر اسناد معتبرى كه براى آن ذكر كرده‌اند) یعنى دعاهاى بسیار بلند، با برترین محتوا و عالیترین مضمون كه از«امام سجاد على بن الحسین زین العابدین» (علیه السلام) نقل شده است، نیز گفته‌اند.
بى‌شك هر كس در خطبه‌هاى نهج البلاغه و سایر محتویات آن دقّت كند و در مضامین آن دقیق شود و به گوشه‌اى از اسرار آن پى برد اعتراف خواهد كرد كه اینها كلمات یك انسان عادى نیست اینها سخنانى است كه حتما از پیامبر (صلی الله و علیه وآله) یا امام معصومى باید صادر شده باشد و به تعبیر بزرگان علماى شیعه و اهل سنّت كه در عبارات گذشته آمد برتر از كلام مخلوق و پایین‌تر از كلام خالق است.
بنابراین به مقتضاى «آفتاب آمد دلیل آفتاب» محتواى نهج البلاغه دلیلى بر اعتبار سند آن و صادر شدن معصوم (علیه السلام) است و چون تنها معصومى كه به او نسبت داده شده على (علیه السلام) است یقین داریم كلام اوست.
چه كسى احتمال مى‌دهد كه یك فرد عادى و یا دانشمند، آنها را جعل كرده باشد و به على (علیه السلام) نسبت داده باشد؟! كسى كه بتواند چنین كارى را بكند و یا حتى عشرى از اعشار آن را ابداع و انشا نماید، چرا به خودش نسبت ندهد كه افتخارى براى او در تمام جهان باشد؟

خطبه‌هاى «على» (علیه السلام) مدوّن و محفوظ و مشهور بوده است. دانشمند دیگرى به نام «ابن واضح» در كتاب «مشاكلة الناس لزمانهم» چنین مى‌گوید: «مردم از امام على (علیه السلام) خطبه‌هاى فراوانى حفظ كرده‌اند، او چهارصد خطبه خوانده و مردم آنها را حفظ نموده و همانهاست كه در میان ما رایج است و در سخنرانی ها از آن استفاده مى‌كنند.

افزون بر این با شناختى كه از «سیّد رضى» و شخصیت و وثاقت و بزرگى مقام او داریم مى‌دانیم تا در منابع معتبرى آن را ندیده باشد این گونه قاطعانه به على (علیه السلام) نسبت نمى‌دهد. او هرگز نمى‌گوید از امیر مؤمنان (علیه السلام) روایت شده بلكه به طور قطع مى‌گوید از خطبه‌هاى آن حضرت، از نامه‌هاى آن حضرت، از كلمات قصار آن حضرت است. چگونه ممكن است دانشمندى با این قاطعیّت سخنانى را به پیشواى معصومش نسبت دهد بى‌آن كه اسناد معتبرى براى آن پیدا كرده باشد؟! از این گذشته كتابهاى زیادى قبل از «سیّد رضى» نوشته شده است كه بسیارى از خطبه‌ها و نامه‌ها و كلمات قصار نهج البلاغه یا غالب آنها در آن كتب آمده است و این به خوبى نشان مى‌دهد كه این كلمات قبل از «سیّد رضى» نیز در میان دانشمندان و راویان حدیث و گاه در میان توده‌هاى مردم مشهور و معروف بوده‌ است و این شهرت مى‌تواند ما را بى‌نیاز از اسناد متّصل كند. حتّى بعضى از بزرگان مورّخان نوشته‌اند، خطبه‌هاى نهج البلاغه كه در میان مردم شهرت داشته بسیار بیش از آن مقدارى بوده است كه «سیّد رضى» در نهج البلاغه آورده است و در واقع نهج البلاغه گلچینى از آن خطبه‌هاست.
از جمله مورّخ معروف «مسعودى» كه حدود یك قرن قبل از «سیّد رضى» مى‌زیسته در «مروج الذهب» در باره خطبه‌هاى امام (علیه السلام) مى‌گوید:
«و الّذى حفظ النّاس عنه من خطبه فى سائر مقاماته أربع مأئة و نیّف و ثمانون خطبة، آنچه مردم از خطبه‌هاى امام در موارد مختلف حفظ كرده‌اند چهارصد و هشتاد و چند خطبه است» [1] در حالى كه خطبه‌هاى نهج البلاغه كه اكنون در دست ماست حدود دویست و چهل خطبه است.
دانشمند معروف دیگرى به نام «سبط بن جوزى» در كتاب «تذكرة الخواص» از «سید مرتضى» نقل مى‌كند كه فرموده است: «چهارصد خطبه از خطبه‌هاى امام به دست من رسیده است». [2] «جاحظ» دانشمند معروف اسلامى در كتاب «البیان و التبیین» مى‌گوید:
خطبه‌هاى «على» (علیه السلام) مدوّن و محفوظ و مشهور بوده است. [3] دانشمند دیگرى به نام «ابن واضح» در كتاب «مشاكلة الناس لزمانهم» چنین مى‌گوید: «مردم از امام على (علیه السلام) خطبه‌هاى فراوانى حفظ كرده‌اند، او چهارصد خطبه خوانده و مردم آنها را حفظ نموده و همانهاست كه در میان ما رایج است و در سخنرانیها از آن استفاده مى‌كنند. [4]
پی نوشت ها:
[1] مروج الذهب، جلد 2، صفحه 419، چاپ دار الهجرة قم.
[2] تذكرة الخواص، صفحه 128.
[3] البیان و التبیین، جلد 1، صفحه 83.
[4] مشاكلة الناس لزمانهم، صفحه 15.




لینک منبع

مطلب اسناد نهج البلاغه‌ در سایت مفیدستان.


لینک منبع و پست :اسناد نهج البلاغه‌
http://mofidestan.ir/%d8%a7%d8%b3%d9%86%d8%a7%d8%af-%d9%86%d9%87%d8%ac-%d8%a7%d9%84%d8%a8%d9%84%d8%a7%d8%ba%d9%87%e2%80%8c/


داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
http://ropackosz.strikingly.com/
یکشنبه 2 تیر 1398 12:15 ب.ظ

With thanks. Good stuff.
pastillas cialis y alcoho discount cialis cialis rezeptfrei sterreich sialis prescription doctor cialis cialis wir preise precios de cialis generico cialis generico buying brand cialis online buy brand cialis cheap
http://liteno.strikingly.com/
شنبه 1 تیر 1398 09:32 ب.ظ

You suggested it terrifically!
we choice cialis uk cialis coupons cialis venta a domicilio cialis diario compra cialis daily reviews tadalafil generic cialis generique 5 mg safe dosage for cialis acheter cialis kamagra comprar cialis 10 espa241a
http://giabrowun.strikingly.com/
شنبه 1 تیر 1398 04:43 ق.ظ

You expressed it exceptionally well.
cialis 20mg prix en pharmacie free generic cialis estudios de cialis genricos where cheapest cialis cialis generico milano achat cialis en europe buying cialis overnight tesco price cialis cialis 5 mg effetti collateral tadalafil 10 mg
http://cecoglack.strikingly.com/
جمعه 31 خرداد 1398 12:52 ب.ظ

You said it effectively!
effetti del cialis viagra vs cialis vs levitra cheap cialis buy generic cialis overnight cialis tadalafil we like it cialis soft gel cialis 5mg billiger rx cialis para comprar price cialis wal mart pharmacy low dose cialis blood pressure
cialis usa
پنجشنبه 30 خرداد 1398 08:05 ب.ظ

With thanks! Lots of info.

cialis en mexico precio side effects for cialis price cialis per pill cialis 20 mg best price tadalafil 5mg get cheap cialis try it no rx cialis how do cialis pills work calis does cialis cause gout
viagra cialis levitra
پنجشنبه 30 خرداد 1398 01:39 ق.ظ

Truly plenty of useful info.
5 mg cialis coupon printable look here cialis cheap canada look here cialis order on line achat cialis en suisse cialis tablets cialis online cialis 5 mg scheda tecnica cialis with 2 days delivery cialis savings card dosagem ideal cialis
http://titeboo.strikingly.com/
چهارشنبه 29 خرداد 1398 09:03 ق.ظ

Really quite a lot of fantastic material.
cialis for sale ou acheter du cialis pas cher cialis 20mg preis cf tadalafilo cialis arginine interactio click here take cialis compare prices cialis uk order cialis from india cialis qualitat tadalafil generic
http://atarwor.strikingly.com/
سه شنبه 28 خرداد 1398 10:47 ق.ظ

You actually revealed it superbly.
buy cialis uk no prescription cialis sans ordonnance how to purchase cialis on line cialis professional from usa cialis tablets cialis sale online cialis 10 doctissimo cialis lilly tadalafi how does cialis work cialis tablets
http://supveri.strikingly.com/
دوشنبه 27 خرداد 1398 07:22 ب.ظ

Cheers! I like this!
order generic cialis online cialis 20 mg weblink price cialis tadalafil 10 mg venta cialis en espaa cialis great britain tadalafil 10 mg cialis generika in deutschland kaufen online prescriptions cialis price cialis wal mart pharmacy
Generic cialis
دوشنبه 27 خرداد 1398 04:23 ق.ظ

You said it adequately.!
cialis kaufen bankberweisung calis side effects for cialis cialis generisches kanada cialis rezeptfrei sterreich achat cialis en suisse can i take cialis and ecstasy brand cialis nl cialis preise schweiz cialis tadalafil online
Buy generic cialis
یکشنبه 26 خرداد 1398 03:01 ب.ظ

Many thanks. Wonderful stuff!
cialis taglich acheter cialis meilleur pri prices on cialis 10 mg cialis 30 day trial coupon cialis dosage amounts buy online cialis 5mg 40 mg cialis what if i take free cialis canadian cialis viagra cialis levitra
Cialis canada
یکشنبه 26 خرداد 1398 12:40 ق.ظ

Nicely put. Thanks!
we choice cialis pfizer india opinioni cialis generico cuanto cuesta cialis yaho cialis generico milano price cialis per pill compare prices cialis uk best generic drugs cialis generic for cialis chinese cialis 50 mg how does cialis work
http://imfusdo.strikingly.com/
شنبه 25 خرداد 1398 10:32 ق.ظ

Thanks a lot. Valuable information!
generic for cialis cialis daily new zealand cialis lilly tadalafi low dose cialis blood pressure cialis generika in deutschland kaufen 200 cialis coupon cialis side effects dangers cialis for daily use enter site very cheap cialis cialis 5 mg schweiz
http://crevormar.strikingly.com/
جمعه 24 خرداد 1398 06:10 ق.ظ

Terrific postings. Thanks!
weblink price cialis online cialis cialis rezeptfrei sterreich when will generic cialis be available buy cialis sample pack cialis pas cher paris viagra cialis levitra where do you buy cialis online cialis cialis 100mg suppliers
http://molomi.strikingly.com/
پنجشنبه 23 خرداد 1398 04:04 ب.ظ

Whoa tons of amazing tips.
cialis pas cher paris miglior cialis generico only best offers 100mg cialis cialis 5 mg para diabeticos acquistare cialis internet cialis 100mg suppliers only best offers 100mg cialis acheter cialis meilleur pri cialis super kamagra tarif cialis france
http://nutcpaci.strikingly.com/
پنجشنبه 23 خرداد 1398 02:24 ق.ظ

Thanks a lot. I appreciate this!
walgreens price for cialis cialis 20 mg effectiveness generic cialis in vietnam buy brand cialis cheap cialis 10mg prix pharmaci cialis therapie buy online cialis 5mg cialis lilly tadalafi rx cialis para comprar buying brand cialis online
cialisvie.com
سه شنبه 21 خرداد 1398 07:29 ق.ظ

Kudos. I value this!
costo in farmacia cialis cialis professional yohimbe side effects for cialis tadalafil 10 mg cialis generico milano il cialis quanto costa cialis 20mg prix en pharmacie cialis for sale rezeptfrei cialis apotheke cialis online
cialisvie.com
دوشنبه 20 خرداد 1398 02:27 ق.ظ

Tips nicely considered..
cialis alternative cialis arginine interactio are there generic cialis cialis cuantos mg hay buy generic cialis cialis from canada canadian cialis cialis generic availability tadalafil 20mg generic cialis in vietnam
cialisvie.com
شنبه 18 خرداد 1398 08:25 ب.ظ

Seriously quite a lot of superb data!
callus online prescriptions cialis sublingual cialis online cialis without a doctor's prescription pastillas cialis y alcoho cialis therapie cialis cipla best buy cialis generika in deutschland kaufen cialis professional yohimbe buying cialis overnight
buy cialis pills
پنجشنبه 15 آذر 1397 09:50 ب.ظ

With thanks, Helpful information!
cialis canada on line cialis generique where to buy cialis in ontario online cialis buying cialis on internet tadalafil tablets cialis efficacit cialis dosage brand cialis nl cialis alternative
buy cials online
پنجشنبه 15 آذر 1397 02:19 ق.ظ

Thank you, I like it!
cialis cuantos mg hay buy cialis online nz cialis herbs venta cialis en espaa cialis generic tadalafil buy cialis professional from usa generic cialis 20mg tablets tesco price cialis cialis y deporte cialis reviews
buy cialis online without a prescription
چهارشنبه 14 آذر 1397 09:34 ق.ظ

Fantastic advice. Thanks a lot!
cialis dosage recommendations cialis rezeptfrei cialis farmacias guadalajara cialis per paypa cialis prezzo in linea basso cialis prezzo al pubblico cialis 5 mg schweiz rezeptfrei cialis apotheke viagra vs cialis vs levitra bulk cialis
buy cialis germany
سه شنبه 13 آذر 1397 10:03 ب.ظ

Nicely put, Regards!
low dose cialis blood pressure cialis kaufen wo only now cialis for sale in us bulk cialis cialis 10mg prix pharmaci miglior cialis generico costo in farmacia cialis tadalafil 20 mg cialis mit grapefruitsaft we recommend cheapest cialis
buy generic cialis pills
سه شنبه 13 آذر 1397 11:11 ق.ظ

Valuable information. Thanks a lot.
cialis pills boards recommended site cialis kanada cialis prezzo al pubblico we recommend cheapest cialis tadalafil 20 mg free generic cialis cialis super acti cialis generico lilly free generic cialis cialis daily new zealand
buy cialis medication
دوشنبه 12 آذر 1397 11:30 ب.ظ

Whoa many of very good advice.
cialis prezzo al pubblico cialis kaufen bankberweisung cialis prices in england cialis generico in farmacia cialis qualitat cialis free trial cialis sans ordonnance miglior cialis generico canadian drugs generic cialis 200 cialis coupon
Buy cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 10:37 ق.ظ

You actually expressed this fantastically!
cialis great britain cialis canada cialis 100 mg 30 tablet we like it safe cheap cialis warnings for cialis cialis free trial enter site 20 mg cialis cost only best offers 100mg cialis generic cialis 20mg uk cialis 200 dollar savings card
buy cialis medication
یکشنبه 11 آذر 1397 10:59 ب.ظ

You actually stated this very well!
click here take cialis generic cialis review uk price cialis wal mart pharmacy generic cialis with dapoxetine if a woman takes a mans cialis cialis wir preise cialis pills boards buy cialis how to buy cialis online usa cialis cipla best buy
buy cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 09:57 ق.ظ

Position very well used.!
buy cialis online legal legalidad de comprar cialis cialis pills price each cheap cialis cialis generico postepay generic cialis in vietnam cost of cialis per pill cialis tablets cialis side effects cialis 10mg prix pharmaci
Cialis pills
شنبه 10 آذر 1397 11:11 ب.ظ

Reliable info. With thanks.
cialis super kamagra prices for cialis 50mg prezzo cialis a buon mercato look here cialis order on line viagra vs cialis vs levitra cialis 20mg prix en pharmacie click now buy cialis brand sublingual cialis online cialis savings card buy cialis online nz
buy cialis us pharmacy
شنبه 10 آذر 1397 09:54 ق.ظ

Thanks! I like this.
female cialis no prescription cialis for bph cialis generic availability cialis e hiv cialis uk next day prix cialis once a da buy name brand cialis on line cialis generico milano cialis usa cost cialis dosage amounts
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30


Admin Logo
themebox Logo